پيوند هلند
 
|
 
 

 

 

محمدجان شکوری، فرزانه تاجیک درگذشت

‎ ‎محمدجان شکوری، از فرزانگان و چهره‌های فرهیخته شناخته‌شده تاجیکستان بامداد امروز در ‏بیمارستان ابن‌سینا در شهر دوشنبه، پایتخت تاجیکستان درگذشت.‏
محمدجان شکوری در چند روز گذشته در دلیل وخامت حالش در بیمارستان بستری بود و حدود ۴ صبح ‏امروز، یکشنبه، ۲۶ شهریور (۱۶ سپتامبر) در ۸۷ سالگی درگذشت.‏
او برای چندین سال از بیماری "سرطان غده پروستات" رنج می‌برد و در یک سال گذشته بارها برای ‏معالجه به ایران و بریتانیا رفته بود.‏


آقای شکوری از صبح دیروز (شنبه، ۲۵ شهریور) پس از وخیم شدن وضع سلامتش، در بخش ‏مراقبت‌های ویژه بیمارستان ابن‌سینا بستری شده بود.‏
به گفته نزدیکانش، مراسم تشییع جنازه او ساعت ۱۱ روز دوشنبه ۱۷ سپتامبر برگزار خواهد شد. قرار ‏است جنازه او در گورستان لچاب، آرامگاه چهره‌های سرشناس فرهنگ و علم تاجیکستان، واقع در شمال ‏شهر دوشنبه به خاک سپرده شود.‏
به گفته نزدیکانش، مراسم تشییع جنازه او ساعت ۱۱ روز دوشنبه ۱۷ سپتامبر برگزار خواهد شد. قرار ‏است جنازه او

در گورستان لچاب، آرامگاه چهره‌های سرشناس فرهنگ و علم تاجیکستان، واقع در شمال ‏شهر دوشنبه به خاک سپرده شود.‏


پیشرو در رسمیت دادن به زبان فارسی
آقای شکوری در مدت ۶۰ سال در پژوهشگاه زبان و ادبیات فرهنگستان علوم تاجیکستان کار کرده و در ‏این مدت حدود ۵۰ کتاب در رشته‌های مختلف، از جمله زبان و ادبیات و تاریخ، فرهنگ و جامعه‌شناسی ‏نوشته است. او مؤلف صدها مقاله و رساله علمی نیز هست.‏
او در سال ۱۹۲۵ میلادی در شهر بخارا متولد شد و پسر شریفجان مخدوم صدر ضیا، قاضی امارت ‏بخارا و از فضلای معروف آن دوران بود.‏
به گفته بسیاری از پژوهشگران، اولین کتابی که او را به شهرت رساند، با عنوان "هر سخن جایی و هر ‏نکته مقامی دارد" در دهه ۱۹۸۰ میلادی منتشر و بعدها بارها تجدید چاپ شد.‏
در این کتاب او به ترجمه‌زدگی و اشتباهات گسترده رایج در زبان مطبوعات و ادبیات آن دوره ‏تاجیکستان اشاره‌ کرده و خواستار اصلاح آنها شده بود.‏
محمدجان شکوری مانند عینی، جلال اکرامی، رحیم هاشم، ساتم الغ‌زاده و دیگران از جمله فرزانگان زاده ‏بخارا و سمرقند است که پس از تأسیس اتحاد جماهیر شوروی و تبعیض و تعقیب فرهنگیان تاجیک در ‏ازبکستان به تاجیکستان مهاجرت کردند و در پایه‌گذاری فرهنگ نوین این کشور سهم بارزی داشتند.‏
او از پیشوایان جنبش هویت‌خواهی در تاجیکستان در اواخر عهد شوروی به شمار می‌رفت که در سال ‏‏۱۹۸۹ میلادی به رسمی شدن زبان فارسی در این کشور انجامید.

گفته می‌شود آقای شکوری در تهیه متن قانون زبان که در آن سال تصویب شد، نقش بارزی داشته است.‏
این چهره شناخته‌‏‎شده تاجیکستان از سال ۱۹۹۶ میلادی عضو پیوسته فرهنگستان زبان و ادب فارسی در ‏تهران شد و در سال ۲۰۰۵ میلادی نیز به عنوان "چهره ماندگار" در ایران برگزیده شد.‏
تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در فیلم مستند "جان دل‌افروز" به زندگی و آثار محمدجان شکوری پرداخته ‏است.‏
این فیلم بارها از تلویزیون فارسی بی‌بی‌سی پخش شده است و در روزهای پایانی ماه اوت در جشنواره ‏فیلم‌های بی‌بی‌سی در دوشنبه نیز به نمایش درآمد. هرچند خود آقای شکوری به دلیل بیماری نتوانست در ‏این جشنواره شرکت کند.‏

آقای شکوری و همسرش دل‌افروز اکرامی


از بی بی سی فارسی، ١٦ سپتامبر ٢٠١٢- ٢٦شهریور ١٣٩١‏